خیلی از متقاضیان مهاجرت به آلمان، معمولاً دو مسیر را بیشتر میشناسند؛ یا باید به روش مهاجرت تحصیلی، از طریق دانشگاه اقدام کنند یا با روش جاب آفر، از کارفرمایی آلمانی پیشنهاد شغلی بگیرند. اما مسیر دیگری نیز وجود دارد که بین آموزش و کار قرار میگیرد؛ مسیری که به جای تمرکز صرف روی مدرک، فرد را برای حرفه مشخصی آماده میکند.
اوسبیلدونگ (Ausbildung) یکی از شناختهشدهترین مسیرهای آموزش حرفهای در آلمان است که به افراد اجازه میدهد در حوزه تخصصی مهارت کسب کنند، تجربه کاری واقعی به دست بیاورند و در بسیاری از دورهها همزمان حقوق دریافت کنند.
در واقع، اوسبیلدونگ برای کسانی طراحی شده که میخواهند یادگیری را فقط در کلاس درس محدود نکنند و بخشی از مسیر آموزشی خود را در محیط واقعی کار تجربه کنند. به همین دلیل، این روش برای بسیاری از متقاضیان مهاجرت به آلمان جذاب شده است؛ مخصوصاً افرادی که علاقه بیشتری به یادگیری عملی دارند و میخواهند سریعتر با فضای کاری این کشور آشنا شوند.
در این راهنما بررسی میکنیم اوسبیلدونگ دقیقاً چیست، چه شرایطی دارد، چه رشتههایی را شامل میشود، میزان حقوق آن چقدر است و مهمتر از همه، آیا این مسیر با شرایط شما سازگار است یا نه.
اگر نمیدانید اوسبیلدونگ برای شما گزینه مناسبی است یا نمیدانید از کجا باید شروع کنید، میتوانید در تلگرام یا واتساپ با کارشناسان موسسه مهاجرتی مانیلکس در ارتباط باشید تا در انتخاب رشته مناسب و بررسی مراحل این مسیر راهنماییتان کنند.
آشنایی کامل با اوسبیلدونگ
کلمهAusbildung در زبان آلمانی به معنای آموزش حرفهای یا یادگیری تخصص است. اما اگر بخواهیم سادهتر توضیح دهیم، اوسبیلدونگ مسیری آموزشی در آلمان است که فرد به جای اینکه فقط در کلاس درس آموزش ببیند، حرفه مشخصی را به شکل عملی یاد میگیرد و همزمان با فضای واقعی کار آشنا میشود.
مدت زمان دوره اوسبیلدونگ معمولاً بین ۲ تا ۳.۵ سال است و بسته به رشته، نوع آموزش و شرایط دوره میتواند متفاوت باشد. در پایان دوره، فرد باید در آزمون نهایی شرکت کند و در صورت موفقیت، مدرک رسمی همان رشته را دریافت خواهد کرد. این مدرک به او کمک میکند به عنوان نیروی متخصص وارد بازار کار آلمان شود. بسیاری از کارآموزان بعد از پایان دوره در همان شرکتی که آموزش دیدهاند مشغول به کار میشوند یا برای موقعیتهای شغلی مرتبط در شرکتهای دیگر درخواست میدهند.
در این سیستم، هدف فقط گرفتن مدرک نیست؛ بلکه آماده شدن تدریجی برای ورود به بازار کار و انجام شغلی مشخص است. در بسیاری از دورههای اوسبیلدونگ، فرد بخشی از زمان خود را در شرکت یا مجموعه کاری میگذراند و بخش دیگری را در مدرسه فنی یا مرکز آموزشی آموزش میبیند. یعنی چیزی که یاد میگیرد فقط تئوری نیست و همان مهارتها را در محیط واقعی کار تمرین میکند.
برای مثال، فردی که وارد اوسبیلدونگ پرستاری میشود، فقط درباره مباحث پزشکی مطالعه نمیکند؛ بلکه در کنار آموزشهای تخصصی، تجربه حضور در محیط درمانی را هم به دست میآورد. همین ترکیب آموزش و تجربه عملی باعث شده بسیاری از کارفرمایان آلمانی به فارغالتحصیلان این دورهها به چشم نیروی آمادهتر برای کار نگاه کنند.
به زبان ساده، اوسبیلدونگ یعنی یادگیری مهارت تخصصی در محیط واقعی کار، همراه با آموزش و در بسیاری از موارد دریافت حقوق ماهانه.
دوره اوسبیلدونگ آلمان چگونه برگزار میشود؟

در آلمان دو مدل اصلی برای برگزاری دورههای اوسبیلدونگ وجود دارد:
اوسبیلدونگ دوگانه (Duale Ausbildung)
در این مدل که رایجترین نوع اوسبیلدونگ در آلمان است، آموزش بین دو محیط تقسیم میشود:
بخشی از زمان در شرکت، کارخانه، بیمارستان یا مجموعه کاری سپری میشود.
بخش دیگر در مدرسه فنی یا مرکز آموزشی به یادگیری مباحث تخصصی اختصاص پیدا میکند.
به عنوان مثال، فردی که در دوره اوسبیلدونگ مکانیک شرکت میکند، در کنار آموزشهای تئوری درباره تعمیرات و ساختار خودرو، چند روز در هفته در تعمیرگاه فعالیت میکند و مهارتهای عملی را از نزدیک یاد میگیرد.
این مدل باعث میشود فرد فقط با مفاهیم کتابی آشنا نباشد؛ بلکه از همان دوران آموزش، تجربه کار در محیط واقعی آلمان را به دست بیاورد. به همین دلیل بسیاری از فارغالتحصیلان اوسبیلدونگ بعد از پایان دوره، آمادگی بیشتری برای ورود به بازار کار دارند.
اوسبیلدونگ مدرسهای (Schulische Ausbildung)
در این مدل، بخش اصلی آموزش در محیطهای آموزشی انجام میشود و بسته به رشته، دورههای کارآموزی عملی هم در برنامه قرار میگیرند.
این نوع اوسبیلدونگ بیشتر در بعضی حوزههای تخصصی مانند برخی رشتههای درمانی، آموزشی یا خدماتی دیده میشود و ساختار آن با مدل دوگانه متفاوت است.
در نتیجه، قبل از انتخاب دوره اوسبیلدونگ باید بررسی شود که آن دوره چه ساختاری دارد، میزان آموزش عملی آن چقدر است و آیا با هدف شما از مهاجرت و ورود به بازار کار هماهنگ است یا نه.
بیشتر بخوانید: مهاجرت تحصیلی بهتر است یا مهاجرت کاری؟
چرا اوسبیلدونگ در آلمان محبوب شده است؟

محبوبیت اوسبیلدونگ بیشتر به این دلیل است که این مسیر، فاصله بین یادگیری و ورود به بازار کار را کمتر میکند. بسیاری از متقاضیان مهاجرت به آلمان به دنبال روشی هستند که فقط به دریافت مدرک محدود نشود و آنها را برای حرفه مشخصی آماده کند.
چند عامل مهم باعث شده اوسبیلدونگ بین متقاضیان مهاجرت محبوب شود:
ارتباط مستقیم با نیاز بازار کار: بسیاری از رشتههای اوسبیلدونگ بر اساس نیاز واقعی شرکتها و کمبود نیروی متخصص در آلمان ارائه میشوند. به همین دلیل، فرد از ابتدا برای یک حوزه شغلی مشخص آموزش میبیند.
امکان کسب درآمد در دوران آموزش: در بسیاری از دورههای اوسبیلدونگ، فرد در کنار یادگیری مهارتهای تخصصی، حقوق ماهانه دریافت میکند. داشتن درآمد همزمان با آموزش، این مسیر را برای بسیاری جذاب کرده است.
کسب تجربه و شناخت محیط کار: فرد در طول دوره با استانداردهای کاری، فضای حرفهای و شرایط واقعی شغل خود آشنا میشود و درک بهتری از مسیر شغلی آینده پیدا میکند.
مسیر مشخص شغلی: از ابتدا مشخص است که فرد برای چه حرفهای آموزش میبیند و چه مهارتهایی باید کسب کند.
با این حال، محبوبیت اوسبیلدونگ به این معنی نیست که این مسیر برای همه افراد بهترین انتخاب است. انتخاب درست باید بر اساس شرایط شخصی، علاقه شغلی، سابقه تحصیلی و هدف مهاجرتی فرد انجام شود.
بیشتر بخوانید: بهترین کشور برای مهاجرت کدام است؟
تفاوت اوسبیلدونگ با دانشگاه در آلمان چیست؟

یکی از سوالهای مهم متقاضیان مهاجرت به آلمان این است که اوسبیلدونگ بهتر است یا تحصیل دانشگاهی؟ پاسخ برای همه یکسان نیست؛ چون این دو مسیر با هدفهای متفاوتی طراحی شدهاند.
اوسبیلدونگ بیشتر برای افرادی مناسب است که میخواهند یک حرفه مشخص را به شکل عملی یاد بگیرند و مسیر خود را سریعتر به سمت بازار کار هدایت کنند. در این دورهها تمرکز اصلی روی مهارتهای موردنیاز شغل است و در بسیاری از اوسبیلدونگها فرد همزمان با آموزش، حقوق نیز دریافت میکند.
در مقابل، دانشگاه بیشتر بر دانش تخصصی، آموزش آکادمیک و در بعضی رشتهها پژوهش تمرکز دارد. این مسیر معمولاً برای افرادی مناسبتر است که قصد ادامه تحصیل دارند یا میخواهند وارد مشاغلی شوند که داشتن مدرک دانشگاهی برای آنها اهمیت بیشتری دارد.
مقایسه اوسبیلدونگ و دانشگاه در یک نگاه
| معیار | اوسبیلدونگ | دانشگاه |
| نوع آموزش | بیشتر عملی و شغلمحور | بیشتر آکادمیک و تئوری |
| محل آموزش | شرکت و مرکز آموزشی یا مدرسه فنی | دانشگاه |
| مدت دوره | معمولاً ۲ تا ۳.۵ سال | بسته به مقطع و رشته متفاوت است |
| دریافت حقوق | در بسیاری از دورههای شرکتی بله | معمولاً بابت خود دوره تحصیلی حقوقی پرداخت نمیشود |
| تجربه کاری حین آموزش | بخش اصلی دوره است | به رشته، کارآموزی و فعالیت دانشجو بستگی دارد |
| هدف اصلی | یادگیری یک حرفه و ورود به بازار کار | کسب دانش تخصصی و مدرک دانشگاهی |
| ورود به بازار کار | معمولاً مستقیمتر و مهارتمحور | بسته به رشته و تخصص متفاوت است |
| مناسب برای | افراد علاقهمند به یادگیری عملی و یک حرفه مشخص | افراد علاقهمند به تحصیلات آکادمیک، پژوهش یا مشاغل نیازمند مدرک دانشگاهی |
| مزایا | آموزش عملیکسب تجربه کاری حین دورهدریافت حقوق در بسیاری از دورههاورود مستقیمتر به بازار کار | امکان ادامه تحصیل در مقاطع بالاترمسیر مناسبتر برای مشاغل آکادمیک و تخصصیتنوع بیشتر در مسیرهای پژوهشی و مدیریتی |
| معایب | تمرکز بیشتر روی حرفه مشخصنیاز جدی به زبان آلمانیانعطاف کمتر برای تغییر مسیر تخصصی در مقایسه با دانشگاه | مدت تحصیل معمولاً بیشترورود دیرتر به بازار کار نداشتن حقوق ثابت صرفاً بهدلیل دانشجو بودن |
برای مثال، کسی که میخواهد یک تخصص کاربردی یاد بگیرد، تجربه واقعی کار داشته باشد و زودتر وارد یک حرفه مشخص شود، ممکن است از اوسبیلدونگ نتیجه بهتری بگیرد. در مقابل، برای فردی که هدفش ادامه تحصیل، فعالیت پژوهشی یا ورود به حرفهای است که به مدرک دانشگاهی نیاز دارد، دانشگاه انتخاب مناسبتری خواهد بود.
بنابراین نمیتوان گفت اوسبیلدونگ بهتر از دانشگاه است یا دانشگاه بهتر از اوسبیلدونگ. انتخاب بین این دو باید با توجه به رشته موردنظر، سبک یادگیری، شرایط مالی، سطح زبان و مهمتر از همه هدف شغلی شما انجام شود.
شرایط اوسبیلدونگ آلمان چیست؟

چند عامل اصلی وجود دارد که معمولاً در بیشتر دورههای اوسبیلدونگ اهمیت دارند:
شرایط سنی برای اوسبیلدونگ
سن یکی از فاکتورهای مهم در روند پذیرش اوسبیلدونگ است؛ هرچند برای شرکت در اوسبیلدونگ آلمان حداکثر سن قانونی مشخصی وجود ندارد؛ یعنی صرفاً به دلیل عبور از سن خاص، امکان ورود به این دورهها از بین نمیرود. با این حال، سن میتواند در پیدا کردن موقعیت اوسبیلدونگ و تصمیم کارفرما تأثیر داشته باشد.
در عمل، بازه ۱۸ تا ۲۵ سال معمولاً شرایط مناسبتری برای شروع این مسیر دارد و افراد تا حدود ۳۰ سالگی نیز همچنان میتوانند شانس خوبی برای دریافت موقعیت داشته باشند. بعد از ۳۰ سالگی امکان اقدام وجود دارد، اما هرچه سن بالاتر میرود، عواملی مثل دلیل انتخاب اوسبیلدونگ، سابقه تحصیلی و کاری و ارتباط رشته انتخابی با مسیر حرفهای فرد اهمیت بیشتری پیدا میکند.
برای افراد بالای ۳۵ سال پیدا کردن موقعیت اوسبیلدونگ ممکن است دشوارتر شود، اما غیرممکن نیست. داشتن سابقه مرتبط، سطح زبان مناسب و ارائه دلیل قابلقبول برای تغییر یا ادامه مسیر شغلی میتواند در این شرایط اهمیت بیشتری داشته باشد.
سطح زبان آلمانی مورد نیاز برای اوسبیلدونگ
زبان آلمانی یکی از مهمترین بخشهای مسیر اوسبیلدونگ است؛ زیرا فرد باید بتواند هم آموزشهای تخصصی را متوجه شود و هم در محیط کاری ارتباط برقرار کند.
در بسیاری از دورهها، حداقل سطح B1 زبان آلمانی مورد نیاز است، اما برخی رشتهها ممکن است شرایط بالاتری داشته باشند. برای مثال، در بعضی حوزههای درمانی مانند پرستاری، سطح زبان بالاتر اهمیت بیشتری پیدا میکند؛ چون ارتباط دقیق با بیماران بخش مهمی از کار است.
به همین دلیل، شروع یادگیری زبان آلمانی باید یکی از مراحل اصلی آمادهسازی برای اوسبیلدونگ باشد و بهتر است متقاضی قبل از انتخاب رشته، سطح زبان مورد نیاز همان حوزه را کسب کند.
مدرک تحصیلی مورد نیاز برای اوسبیلدونگ
یکی از مزیتهای اوسبیلدونگ این است که برای بسیاری از رشتهها مدرک دانشگاهی لازم نیست و در بعضی دورهها میتوان با مدرک دیپلم نیز اقدام کرد.
البته شرایط تحصیلی به رشته موردنظر بستگی دارد. بعضی رشتهها ممکن است به دروس مرتبط، سابقه کاری یا مدارک تکمیلی نیاز داشته باشند. داشتن مهارت یا تجربه مرتبط نیز میتواند امتیاز محسوب شود.
بنابراین، فقط مدرک تحصیلی مهم نیست و باید شرایط فرد با نیازهای رشته موردنظر هماهنگ باشد. داشتن سابقه یا مهارت مرتبط و توضیح دلیل انتخاب آن رشته میتواند به متقاضی کمک کند.
رشتههای اوسبیلدونگ در آلمان کداماند؟
اوسبیلدونگ محدود به یک حوزه نیست. در این مسیر، برای طیف مختلفی از علاقهمندیها و مهارتها، دورههای متنوعی وجود دارد. انتخاب رشته مناسب در اوسبیلدونگ باید بر اساس علاقه، توانایی فرد، سطح زبان و نیاز بازار کار انجام شود؛ نه صرفاً بر اساس محبوبیت رشته.
برخی از پرطرفدارترین حوزههای اوسبیلدونگ در آلمان عبارتاند از:
رشتههای درمانی
حوزه درمان یکی از شناختهشدهترین مسیرهای اوسبیلدونگ است. رشتههایی مانند پرستاری و دستیار پزشکی برای افرادی مناسب هستند که به کار در محیطهای درمانی و ارتباط با بیماران علاقه دارند.
بهخصوص پرستاری به دلیل نیاز مداوم سیستم درمانی آلمان به نیروی متخصص، یکی از گزینههای مورد توجه متقاضیان خارجی محسوب میشود.
رشتههای فناوری و IT
با رشد فناوری، برخی رشتههای مرتبط با حوزه دیجیتال نیز در بین دورههای اوسبیلدونگ محبوب شدهاند. حوزههای برنامهنویسی، فناوری اطلاعات (IT)و توسعه و پشتیبانی سیستمها برای افرادی مناسب هستند که به کار با تکنولوژی و حل مسئله علاقه دارند.
رشتههای فنی
آلمان به عنوان یکی از کشورهای صنعتی جهان، همیشه به نیروهای فنی ماهر نیاز دارد. به همین دلیل رشتههای فنی بخش مهمی از دورههای اوسبیلدونگ را تشکیل میدهند. رشتههای مکانیک، برق، تعمیرات و تکنولوژیهای صنعتی به افرادی توصیه میشوند که به کار با ابزار، تجهیزات و فرآیندهای فنی علاقه دارند.
رشتههای خدماتی و اداری
برخی افراد ترجیح میدهند در حوزههای خدماتی یا محیطهای اداری فعالیت کنند. برای این گروه نیز دورههایی مانند هتلداری و مدیریت اداری وجود دارد که میتواند مسیر ورود به بازار کار آلمان را فراهم کند.
رشتههای پرتقاضا
در کنار رشتههای گفتهشده، بعضی مشاغل به دلیل کمبود نیروی متخصص در آلمان تقاضای بیشتری دارند. برای مثال، رانندگی ماشین سنگین یکی از حوزههایی است که در سالهای اخیر مورد توجه قرار گرفته است.
در نهایت، بهترین رشته اوسبیلدونگ برای هر فرد متفاوت است. انتخاب درست زمانی اتفاق میافتد که علاقه، توانایی، شرایط فردی و فرصتهای شغلی آینده در کنار هم بررسی شوند.
حقوق اوسبیلدونگ چقدر است؟
یکی از سوالهای مهم متقاضیان این است که آیا در دوره اوسبیلدونگ حقوق دریافت میشود یا خیر. در بسیاری از دورههای اوسبیلدونگ، بهخصوص دورههای دوگانه (Duale Ausbildung) که فرد همزمان در محل کار واقعی آموزش عملی میبیند و کار میکند، کارآموز در طول دوره حقوق ماهانه دریافت میکند.
میزان این حقوق به رشته انتخابی، سالی که فرد در دوره قرار دارد، محل آموزش و شرایط قرارداد بستگی دارد. معمولاً با گذشت زمان و رفتن به سالهای بالاتر دوره، میزان دریافتی نیز افزایش پیدا میکند.
برای مثال، در رشته پرستاری، حقوق ماهانه اوسبیلدونگ میتواند تقریباً به این شکل باشد:
سال اول: حدود ۱۳۸۰ تا ۱۴۹۰ یورو در ماه
سال دوم: حدود ۱۴۴۶ تا ۱۵۵۲ یورو در ماه
سال سوم: حدود ۱۵۵۳ تا ۱۶۵۳ یورو در ماه
البته این اعداد ثابت نیستند و ممکن است با توجه به ایالت، محل آموزش، قرارداد و تغییرات قوانین متفاوت باشند. به همین دلیل، قبل از اقدام باید شرایط دقیق همان دوره بررسی شود.
نکته مهم این است که هدف اوسبیلدونگ فقط دریافت حقوق نیست؛ بلکه فرد در این مسیر یک تخصص یاد میگیرد و برای ورود به بازار کار آلمان آماده میشود.
آیا برای اوسبیلدونگ تمکن مالی لازم است؟

یکی از تصورات اشتباه درباره اوسبیلدونگ این است که چون فرد در طول دوره حقوق دریافت میکند، دیگر نیازی به اثبات توانایی مالی ندارد. در حالی که داشتن حقوق لزوماً به معنی حذف کامل بررسی شرایط مالی نیست.
در زمان بررسی درخواست، میزان حقوق درجشده در قرارداد اوسبیلدونگ بررسی میشود تا مشخص شود آیا این درآمد برای تأمین هزینههای زندگی در آلمان کافی است یا خیر.
در اوسبیلدونگ شرکتی (betriebliche Ausbildung)، حقوق ماهانه بخشی از تأمین هزینههای زندگی محسوب میشود. اگر این مبلغ به حد موردنیاز برسد، ممکن است نیازی به ارائه تمکن مالی اضافه نداشته باشید.
اما اگر حقوق دوره کافی نباشد، معمولاً باید کسری آن را از طریق روشهایی مانند حساب مسدودشده (Sperrkonto)، تعهدنامه مالی یا سایر روشهای مورد قبول تأمین کنید.
در اوسبیلدونگهای مدرسهای شرایط میتواند متفاوت باشد؛ چون بعضی از این دورهها حقوق ندارند یا مبلغ دریافتی محدودتر است. در چنین شرایطی، اثبات توانایی مالی اهمیت بیشتری پیدا میکند.
بهتر است پیش از اقدام برای ویزا، میزان حقوق قرارداد و شرایط مالی موردنیاز در همان زمان را از منابع رسمی بررسی کنید تا مشخص شود آیا به منابع مالی تکمیلی نیاز دارید یا خیر.
مدارک لازم برای اوسبیلدونگ چیست؟

برای شروع مسیر اوسبیلدونگ، متقاضی باید مدارکی ارائه دهد که نشاندهنده شرایط تحصیلی، مهارتها و آمادگی او برای ورود به این دوره باشد. مدارک مورد نیاز ممکن است بسته به رشته و کارفرما متفاوت باشد، اما معمولاً شامل موارد زیر است:
- پاسپورت معتبر
- مدارک تحصیلی مانند دیپلم یا مدارک بالاتر
- ترجمه رسمی مدارک تحصیلی
- مدرک زبان آلمانی مطابق با سطح مورد نیاز دوره
- رزومه (CV) برای معرفی سوابق تحصیلی و کاری
- انگیزهنامه برای توضیح دلیل انتخاب رشته و هدف از شرکت در دوره
- مدارک سابقه کاری یا مهارتهای مرتبط (در صورت وجود)
در کنار مدارک رسمی، داشتن رزومه مناسب و توضیح منطقی درباره انتخاب رشته میتواند اهمیت زیادی داشته باشد؛ زیرا کارفرما یا مرکز آموزشی میخواهد بداند چرا این مسیر را انتخاب کردهاید و چه ارتباطی بین سابقه شما و حرفه موردنظر وجود دارد.
به همین دلیل، آمادهسازی مدارک اهمیت زیادی دارد؛ چون نشاندهنده میزان آمادگی شما برای ورود به مسیر اوسبیلدونگ است.
مراحل اوسبیلدونگ؛ از انتخاب رشته تا شروع دوره در آلمان

مسیر دریافت اوسبیلدونگ چند مرحله مشخص دارد و اگر از ابتدا بدانید باید چه کارهایی انجام دهید، احتمال اشتباه یا اتلاف زمان کمتر میشود. در ادامه قدمبهقدم توضیح میدهیم برای گرفتن موقعیت اوسبیلدونگ در آلمان باید چه مسیری را طی کنید.
مرحله اول: انتخاب رشته مناسب و بررسی شرایط اولیه
اولین قدم، پیدا کردن رشتهای است که هم با علاقه و تواناییهای شما هماهنگ بوده و هم در بازار کار آلمان آینده خوبی داشته باشد. برای هر رشته ممکن است شرایط متفاوتی وجود داشته باشد؛ بعضی دورهها با مدرک دیپلم قابل شروع هستند و بعضی دیگر نیاز به دانش یا تجربه مرتبط دارند.
برای بررسی رشتهها میتوانید از سایتهای رسمی مانندMake it in Germany و بخش کاریابی اداره کار آلمان استفاده کنید. در این سایتها میتوانید عنوان رشته، شرایط موردنیاز و فرصتهای آموزشی موجود را به زبان آلمانی بررسی کنید.
برای مثال برای حوزه IT عبارت Ausbildung Fachinformatiker را جستجو کنید و برای ورود به حوزه درمان، رشتههایی مانندAusbildung Pflegefachmann/Pflegefachfrau را بررسی کنید.
مرحله دوم: آماده کردن زبان آلمانی و مدارک موردنیاز
بعد از اینکه رشته مناسب را انتخاب کردید، باید شرایط خودتان را برای درخواست آماده کنید. مهمترین بخش این مرحله، یادگیری زبان آلمانی است؛ چون بیشتر دورههای اوسبیلدونگ به زبان آلمانی برگزار میشوند و شما باید بتوانید در محیط کار و کلاس آموزشی ارتباط برقرار کنید.
معمولاً برای بسیاری از رشتهها داشتن مدرک زبان در سطح B1 یا B2 لازم است، اما بعضی حوزهها مانند رشتههای درمانی ممکن است سطح بالاتری بخواهند.
همزمان باید مدارک خود را آماده کنید. مدارکی مثل مدرک تحصیلی، ریزنمرات، ترجمه رسمی مدارک، رزومه به سبک آلمانی (Lebenslauf) و انگیزهنامه معمولاً جزو مدارکی هستند که شرکتها هنگام بررسی درخواست شما به آنها توجه میکنند.
رزومه شما باید نشان دهد چرا برای آن موقعیت مناسب هستید؛ حتی اگر سابقه کاری زیادی ندارید، میتوانید مهارتها، دورههای آموزشی، کارآموزیها یا تجربههای مرتبط خود را در آن قرار دهید.
مرحله سوم: پیدا کردن شرکتهایی که اوسبیلدونگ ارائه میدهند
بعد از آماده شدن مدارک، باید به دنبال شرکتهایی باشید که برای رشته موردنظر شما موقعیت آموزشی دارند. در آلمان شرکتها و مجموعههای مختلف هر سال تعداد زیادی جایگاه اوسبیلدونگ ارائه میکنند، اما پیدا کردن گزینه مناسب نیاز به جستجوی درست دارد.
برای پیدا کردن این موقعیتها میتوانید از سایتهای کاریابی آلمان استفاده کنید. سایت رسمی اداره کار آلمان یکی از بهترین منابع برای پیدا کردن Ausbildungsplatz است. علاوه بر آن، سایتهایی مانند Indeed آلمان، StepStone و Make it in Germany هم فرصتهای زیادی منتشر میکنند.
هنگام جستجو فقط نام رشته را وارد نکنید. بهتر است عبارت Ausbildung را هم کنار آن قرار دهید. برای مثال:
Ausbildung Kfz-Mechatroniker (اوسبیلدونگ مکانیک خودرو)
Ausbildung Pflege (اوسبیلدونگ پرستاری)
بعد از پیدا کردن موقعیت مناسب، شرایط اعلامشده توسط شرکت را دقیق بخوانید. بعضی شرکتها سطح زبان مشخص، مدرک خاص یا زمان شروع مشخصی برای پذیرش دارند.
مرحله چهارم: ارسال درخواست برای شرکتها و پیگیری جوابها
در این مرحله باید درخواست خود را برای شرکتهایی که انتخاب کردهاید ارسال کنید. معمولاً درخواست شامل رزومه، انگیزهنامه و مدارک تحصیلی است.
بهتر است درخواستها را فقط برای یک شرکت ارسال نکنید. تعداد متقاضیان بعضی رشتهها زیاد است و ممکن است حتی با داشتن شرایط مناسب، از چند شرکت جواب منفی دریافت کنید. ارسال درخواست برای چندین موقعیت مرتبط، شانس پیدا کردن قرارداد اوسبیلدونگ را بیشتر میکند.
بعد از ارسال درخواست، ایمیلها را مرتب بررسی کنید؛ چون اگر شرکت علاقهمند باشد، معمولاً برای مصاحبه یا درخواست مدارک بیشتر با شما ارتباط میگیرد.
مرحله پنجم: شرکت در مصاحبه و دریافت قرارداد اوسبیلدونگ
اگر شرکت درخواست شما را بپذیرد، معمولاً یک جلسه مصاحبه برگزار میشود. این مصاحبه ممکن است آنلاین باشد و هدف آن بیشتر شناخت شما، میزان علاقهتان به رشته و توانایی ارتباط به زبان آلمانی است.
در مصاحبه معمولاً درباره مواردی مانند دلیل انتخاب این رشته، تجربههای قبلی، اهداف آینده و شناخت شما از شغل موردنظر سؤال پرسیده میشود.
اگر نتیجه مصاحبه مثبت باشد، شرکت قرارداد رسمی اوسبیلدونگ با نام Ausbildungsvertrag برای شما صادر میکند. این قرارداد مهمترین مدرک شما برای ادامه مسیر است و اطلاعاتی مانند محل آموزش، مدت دوره، زمان شروع و میزان حقوق آموزشی در آن مشخص میشود.
مرحله ششم: اقدام برای ویزای اوسبیلدونگ آلمان
داشتن قرارداد اوسبیلدونگ به معنی پایان مسیر نیست. اگر خارج از آلمان هستید، بعد از دریافت Ausbildungsvertrag باید برای دریافت ویزای آموزش حرفهای آلمان اقدام کنید تا بتوانید وارد کشور شوید و دوره خود را شروع کنید.
در این مرحله ابتدا باید شرایط و مدارک موردنیاز را از طریق سایت سفارت یا مرکز درخواست ویزای آلمان در کشور محل اقامت خود بررسی کنید. مدارکی مانند قرارداد اوسبیلدونگ، پاسپورت، مدارک تحصیلی ترجمهشده، مدرک زبان آلمانی، رزومه، بیمه درمانی و سایر مدارک لازم معمولاً در پرونده ویزا قرار میگیرند.
یکی از موارد مهم در این مرحله، بررسی توانایی مالی برای هزینههای زندگی در آلمان است. اگر حقوق دوره اوسبیلدونگ تمام هزینههای شما را پوشش ندهد، ممکن است نیاز باشد مدارک مالی تکمیلی مانند حساب مسدودشده (Sperrkonto) ارائه دهید.
پس از آمادهسازی مدارک، باید برای وقت سفارت اقدام کنید و در جلسه بررسی پرونده شرکت کنید. ممکن است درباره دلیل انتخاب رشته، هدف شما از شرکت در اوسبیلدونگ و سطح زبان آلمانی سؤال شود.
بعد از تأیید درخواست، ویزای شما صادر میشود و میتوانید برای ورود به آلمان و شروع دوره آماده شوید.
مرحله هفتم: شروع دوره و ادامه مسیر در آلمان
بعد از ورود به آلمان، دوره اوسبیلدونگ شما شروع میشود. ساختار بیشتر دورهها ترکیبی از آموزش عملی در شرکت و آموزش تئوری در مدرسه فنی (Berufsschule) است.
یعنی بخشی از هفته را در محیط کاری واقعی مهارت یاد میگیرید و بخشی دیگر را به آموزشهای تخصصی اختصاص میدهید. در طول دوره حقوق دریافت میکنید و بعد از پایان موفقیتآمیز آموزش و قبولی در آزمون نهایی، مدرک رسمی دریافت خواهید کرد.
این مدرک میتواند مسیر ورود شما به بازار کار آلمان و ادامه فعالیت حرفهای در همان حوزه را هموار کند.
آیا بعد از پایان اوسبیلدونگ میتوان در آلمان ماند؟

یکی از سوالهای مهم متقاضیان این است که بعد از تمام شدن دوره اوسبیلدونگ چه اتفاقی برای وضعیت اقامت آنها میافتد. پایان دوره به معنی تمام شدن مسیر حضور شما در آلمان نیست؛ بلکه میتواند شروع مرحله جدیدی برای ورود به بازار کار باشد.
بعد از اتمام موفقیتآمیز اوسبیلدونگ و دریافت مدرک رسمی، شما یک تخصص حرفهای معتبر در آلمان دارید و میتوانید برای پیدا کردن شغل مرتبط با رشته خود اقدام کنید. بسیاری از کارآموزان بعد از پایان دوره، در همان شرکتی که آموزش خود را گذراندهاند استخدام میشوند و بعضی دیگر موقعیتهای شغلی مناسب را در شرکتهای دیگر پیدا میکنند.
در صورتی که بعد از پایان دوره بتوانید شغل مرتبط پیدا کنید و شرایط لازم را داشته باشید، میتوانید برای تغییر وضعیت اقامتی خود از مسیر آموزشی به مسیر کاری اقدام کنید. به همین دلیل، اوسبیلدونگ برای بسیاری از افراد فقط یک دوره آموزشی نیست؛ بلکه راهی برای کسب مهارت، تجربه کاری و ایجاد شرایط بهتر برای ادامه زندگی حرفهای در آلمان محسوب میشود.
البته اینکه مسیر اقامت بعد از اوسبیلدونگ برای هر فرد چگونه ادامه پیدا کند، به عواملی مانند رشته تحصیلی، شرایط کاری، سطح زبان آلمانی و قوانین روز مهاجرتی بستگی دارد.
اوسبیلدونگ برای چه کسانی مناسب نیست؟
با وجود محبوبیت زیاد اوسبیلدونگ، این مسیر لزوماً بهترین انتخاب برای همه افراد نیست. یکی از اشتباهات رایج این است که فقط به مزایای این روش توجه شود و شرایط فردی متقاضی نادیده گرفته شود.
اوسبیلدونگ گزینه مناسبی برای شما نیست اگر:
- بالای 35 سال سن دارید.
- مدرک کارشناسی یا کارشناسی ارشد دارید و به دنبال استفاده از تخصص دانشگاهی خود هستید.
- سابقه کاری تخصصی قابل توجه دارید و میتوانید از مسیرهای حرفهایتر وارد بازار کار شوند.
- هدفتان رسیدن به موقعیتهای مدیریتی است.
- علاقهمند به فعالیتهای علمی، پژوهشی یا ادامه مسیر دانشگاهی هستید.
برای این افراد، ممکن است مسیرهایی مانند تحصیل در آلمان یا مهاجرت کاری تخصصی انتخاب مناسبتری باشد. دانشگاه معمولاً فضای بیشتری برای پژوهش، ادامه تحصیل و رسیدن به موقعیتهای علمی یا مدیریتی فراهم میکند.
در نهایت، انتخاب اوسبیلدونگ نباید فقط بر اساس محبوبیت این مسیر انجام شود. مهم این است که این روش با سابقه، هدف شغلی و برنامه بلندمدت فرد هماهنگ باشد.
جمعبندی؛ آیا اوسبیلدونگ مسیر مناسبی برای شماست؟
اوسبیلدونگ میتواند یکی از مسیرهای مناسب برای ورود به بازار کار آلمان باشد، اما انتخاب آن باید بر اساس شرایط، هدف و سابقه هر فرد انجام شود.
اگر به یادگیری عملی، کسب مهارت در یک حرفه مشخص و ورود به بازار کار علاقه دارید و میتوانید زبان آلمانی خود را تا سطح موردنیاز ارتقا دهید، اوسبیلدونگ میتواند گزینه مناسبی برای بررسی باشد.
در مقابل، اگر هدف اصلی شما تحصیل دانشگاهی، فعالیت پژوهشی یا ورود مستقیم به مشاغل تخصصی است، ممکن است مسیرهایی مانند تحصیل در آلمان یا مهاجرت کاری تخصصی انتخاب مناسبتری باشند.
اگر هنوز مطمئن نیستید اوسبیلدونگ برای شرایط شما انتخاب مناسبی است یا نمیدانید از کدام مسیر باید شروع کنید، مشاوره تخصصی میتواند به شما کمک کند انتخاب دقیقتری داشته باشید. کارشناسان مانیلکس میتوانند در بررسی شرایط، انتخاب مسیر مناسب، آمادهسازی مدارک و طی کردن مراحل مهاجرت از طریق اوسبیلدونگ در کنار شما باشند. شماره تماس: 00436766217172
بله، در بسیاری از دورههای اوسبیلدونگ فرد در طول آموزش حقوق ماهانه دریافت میکند. میزان این حقوق به عواملی مانند رشته، سال دوره، محل آموزش و قرارداد بستگی دارد.
در بسیاری از دورهها معمولاً حداقل سطح B1 زبان آلمانی مورد نیاز است، اما این میزان با توجه به رشته میتواند متفاوت باشد. بعضی حوزهها، مانند رشتههای درمانی، ممکن است به سطح زبان بالاتری نیاز داشته باشند.
بله، یکی از اهداف اصلی بسیاری از دورههای اوسبیلدونگ آماده کردن فرد برای ورود به بازار کار آلمان است. فرد بعد از پایان دوره، با داشتن تخصص و تجربه مرتبط، میتواند برای موقعیتهای شغلی حوزه خود اقدام کند.
بله، آلمان یکی از کشورهای عضو منطقه شینگن است و افرادی که اقامت معتبر آلمان را از طریق اوسبیلدونگ دریافت میکنند، معمولاً میتوانند در چارچوب قوانین ویزای شینگن به سایر کشورهای عضو این منطقه سفر کنند.

بدون دیدگاه